Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καρκίνου του Παγκρέατος

Γράφει ο
Γεώργιος Τζίμας
Χειρουργός,
Διευθυντής Τμήματος Χειρουργικής Ήπατος Παγκρέατος & Χοληφόρων, ΥΓΕΙΑ

Η 19^η Νοεμβρίου 2026 σημαδεύει την παγκόσμια ημέρα κατά του καρκίνου του παγκρέατος. Αυτή η ημερομηνία είναι πάρα πολύ σημαντική για όλους όσους ασχολούνται με αυτό το πολύπλοκο νόσημα, τους γιατρούς και τους νοσηλευτές αλλά κυρίως τους ασθενείς μας που πάσχουν και τους οικείους τους.

Δυστυχώς, αυτός ο καρκίνος είναι ένα νόσημα που εμφανίζεται με ολοένα και αυξανόμενη  συχνότητα και ακόμα πιο σημαντικό είναι ότι εμφανίζεται ολοένα σε πιο νέους ασθενείς.

Πρόσφατα, μέλη της Ιταλικής Εταιρείας Παγκρεατολογίας σε ιατρικό άρθρο, δημοσίευσαν ότι το αδενοκαρκίνωμα παγκρέατος θα γίνει σοβαρό επιδημιολογικό πρόβλημα στην Ιταλία με αύξηση των θανάτων, της τάξης του 15% στην επόμενη δεκαετία.

Εντούτοις, τα νέα στο μέτωπο του καρκίνου του παγκρέατος δεν είναι τόσο αποθαρρυντικά. Έχουμε πολλές εξελίξεις τόσο στον τομέα των συστηματικών θεραπειών (χημειοθεραπεία) όσο και στον τομέα των χειρουργικών τεχνικών.

Οι σημαντικότερες εξελίξεις που προέκυψαν τη χρονιά που μας πέρασε για τον καρκίνο του παγκρέατος ήταν οι παρακάτω:

• Μια ιταλική μελέτη η οποία δημοσιεύθηκε και παρουσιάστηκε στο Αμερικάνικο Συνέδριο Κλινικής Ογκολογίας αναφορικά με τον καρκίνο παγκρέατος όπου μία τετραπλέτα, δηλαδή ένας συνδυασμός τεσσάρων κλασικών χημειοθεραπευτικών φαρμάκων, οδήγησε σε πολύ καλά αποτελέσματα σε ό,τι αφορά στην παθολογοανατομική ανταπόκριση και το ποσοστό νέκρωσης του όγκου μετά από χημειοθεραπεία – πολύ καλύτερα σε σχέση με το προηγούμενο goalstandard. H μελέτη αυτή λέγεται Cassandra και αποτελεί τη βάση της κλινικής μας προσέγγισης, στο Τμήμα Ήπατος, Παγκρέατος και Χοληφόρων του νοσοκομείου ΥΓΕΙΑ.
• Ακόμα πιο σημαντική εξέλιξη όμως, ήταν η ανακάλυψη και η έγκριση πλέον απ’ τον Αμερικανικό Οργανισμό Φαρμάκων του σκευάσματος δαραξονρασίμπη (daraxonrasib) ενός αναστολέα του K-Ras. Αυτό είναι ένα στοχευμένο φάρμακο που μπλοκάρει τη δράση της πρωτεΐνης K-Ras και το οποίο πήρε έγκριση, καθώς έδειξε σε μια πολύ σημαντική μελέτη να διπλασιάζει πρακτικά την επιβίωση των ασθενών με μεταστατικό καρκίνο παγκρέατος.

Τέλος υπάρχουν αρκετές μελέτες φάσης 2 για εξατομικευμένα (custom made) mRNA εμβόλια κατά του καρκίνου του παγκρέατος τα οποία είναι πολλά υποσχόμενα.

Είναι προφανές λοιπόν ότι σε επίπεδο παθολογικής ογκολογίας υπάρχουν πολλές εξελίξεις οι οποίες είναι πολλά υποσχόμενες.

Εξίσου σημαντικές όμως είναι και οι εξελίξεις στη  χειρουργική του καρκίνου του παγκρέατος.

Αυτό αφορά κυρίως στην αντιμετώπιση των τοπικά προχωρημένων καρκίνων παγκρέατος, οι οποίοι πλέον μπορούν να καταστούν εγχειρήσιμοι μετά από χορήγηση εισαγωγικής χημειοθεραπείας και να αφαιρεθούν ή να συναφαιρεθούν με τμήματα αρτηριών ή εμπλεκομένων φλεβών – μια προσέγγιση που εφαρμόζεται συστηματικά στο Τμήμα μας.

Εξίσου σημαντική όμως είναι και η εφαρμογή της ελάχιστα επεμβατικής χειρουργικής παγκρέατος με τη χρήση κυρίως της ρομποτικής πλατφόρμας τύπου Da Vinci, η οποία μας επιτρέπει την πραγματοποίηση πολύπλοκων χειρουργείων όπως είναι η αριστερή παγκρεατοσπληνεκτομή ή η παγκρεατικοδωδεκαδακτυλεκτομή (δηλ. το χειρουργείο Whipple) ρομποτικά  ελαχιστοποιώντας το τραύμα στο κοιλιακό τοίχωμα και το περιεγχειρητικό stress επιτρέποντας έτσι την γρήγορη ανάρρωση του ασθενούς. Αυτό κατά συνέπεια μεταφράζεται στην άμεση έναρξη χημειοθεραπείας, αν αυτή είναι απαραίτητη.

Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο πραγματοποιήσαμε το Σεπτέμβριο του τρέχοντος έτους το 1^ο Πανελλήνιο Workshop Ρομποτικής Χειρουργικής Ήπατος Παγκρέατος και Χοληφόρων σε συνεργασία με το νοσοκομείο ΥΓΕΙΑ και το οικοσύστημα ISLE με faculty από τις ΗΠΑ και με διεθνή συμμετοχή.

Τέλος, σημαντικές εξελίξεις έχουν γίνει και στο χώρο της ακτινοθεραπείας η οποία μπορεί πλέον να χορηγηθεί με ασφάλεια στους ασθενείς μας είτε εν όψει ενός χειρουργείου για τοπικά προχωρημένο καρκίνο  παγκρέατος είτε σε ασθενείς, οι οποίοι δεν είναι υποψήφιοι για χειρουργείο, για παρηγορητικούς λόγους.

Συμπερασματικά τα τελευταία χρόνια έχουν σημειωθεί σημαντικές εξελίξεις στην αντιμετώπιση του καρκίνου του παγκρέατος. Οι εξελίξεις στο χώρο της παθολογικής ογκολογίας είναι σημαντικές και εκτιμούμε ότι θα δούμε και άλλα φάρμακα να έρχονται στην κυκλοφορία μέσα στα επόμενα χρόνια.

Αυτές οι εξελίξεις σε συνδυασμό με το ραφινάρισμα των εγχειρητικών τεχνικών είτε τοπικά προχωρημένους όγκους είτε με τη χρήση της ρομποτικής χειρουργικής, μας επιτρέπει να είμαστε συγκρατημένα αισιόδοξοι.

Το Τμήμα Χειρουργικής Ήπατος Παγκρέατος και Χοληφόρων του νοσοκομείου ΥΓΕΙΑ παραμένοντας προσηλωμένο στην αριστεία, συμμετέχει σε όλους τους παραπάνω αναφερθέντες τομείς, καθώς και σε πάρα πολύ μεγάλες κλινικές μελέτες οι οποίες γίνονται σε πανευρωπαϊκό ή και σε παγκόσμιο επίπεδο και που αφορούν στον καρκίνο του παγκρέατος.

Αυτό καθιστά το τμήμα μας, Κέντρο Αναφοράς για τον καρκίνο του Παγκρέατος στην Ελλά