Ο καρκίνος του μαστού θεραπεύεται; Οι σύγχρονες θεραπευτικές επιλογές

Γράφει η
Φλώρα Σταυρίδη,
Παθολόγος- Ογκολόγος, Διευθύντρια Δ’ Παθολογικής – Ογκολογικής Κλινικής ΥΓΕΙΑ

Ο καρκίνος του μαστού είναι ο δεύτερος πιο συχνός καρκίνος σε παγκόσμιο επίπεδο και ο πιο συχνός καρκίνος στις γυναίκες. Υπολογίζεται ότι 1 στις 8 – 12 γυναίκες στις αναπτυγμένες χώρες θα διαγνωστεί με τον συγκεκριμένο καρκίνο κάποια στιγμή της ζωής της.

Τα καλά νέα είναι ότι ανάλογα με το στάδιο της νόσου κατά τη διάγνωση, τα ποσοστά ίασης του συγκεκριμένου καρκίνου αγγίζουν το 99 – 100%, ενώ το γενικό ποσοστό 5ετούς επιβίωσης για όλα τα στάδια καρκίνου, σε χώρες με οργανωμένα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου, ανέρχεται σε 87 – 90%.

Όπως αναφέραμε και παραπάνω, αυτό που καθορίζει το θεραπευτικό πλάνο, αλλά και την πορεία της κάθε ασθενούς, είναι το στάδιο της νόσου. Όταν ο καρκίνος είναι τοπικά εντοπισμένος, το πρώτο βήμα είναι η χειρουργική αφαίρεση του όγκου, ακολουθούμενη από ακτινοθεραπεία ή/και ορμονοθεραπεία.

Σε μικρή επέκταση του καρκίνου στους λεμφαδένες, το χειρουργείο μπορεί να είναι πιο μεγάλο (να συμπεριλάβει βιοψία του λεμφαδένα φρουρού ή να συστηθεί μαστεκτομή), ενώ μετά από αυτό, εκτός από ακτινοθεραπεία ή/ και ορμονοθεραπεία, ακολουθείται επικουρική θεραπεία, με χημειοθεραπεία ή στοχευτική θεραπεία, για την πρόληψη τυχόν υποτροπής.

Στην τοπικά προχωρημένη νόσο, η θεραπεία συνήθως ξεκινά με χημειοθεραπεία, ώστε να μειωθεί το μέγεθος του όγκου και να εξαιρεθεί χειρουργικά, ενώ το χειρουργείο ακολουθείται από ακτινοθεραπεία, ορμονοθεραπεία, ανοσοθεραπεία και στοχεύουσες θεραπείες.

Στη μεταστατική νόσο, οι θεραπείες είναι κυρίως φαρμακευτικές και περιλαμβάνουν ορμονοθεραπεία, στοχεύουσες θεραπείες, ανοσοθεραπεία και χημειοθεραπεία.

Εξατομίκευση 

Η λέξη – κλειδί για το θεραπευτικό πλάνο που θα καταρτιστεί από τον Ογκολόγο για κάθε ασθενή, είναι η εξατομίκευση, ανάλογα με το στάδιο της νόσου, τα χαρακτηριστικά του όγκου, τις επιθυμίες και τις ανάγκες της κάθε ασθενούς.

Σύγχρονες θεραπευτικές επιλογές 

Τα τελευταία χρόνια, οι ανοσοθεραπείες, οι στοχεύουσες θεραπείες και τα ADCs, τα αντισώματα-φάρμακα, που έχουν τη δυνατότητα να σκοτώνουν τα καρκινικά κύτταρα, αφήνοντας ανέπαφα τα υγιή, καθώς και οι από του στόματος χορηγούμενες ορμονοθεραπείες, έχουν αλλάξει δραματικά το τοπίο στην αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού.

Πιο αναλυτικά, οι σύγχρονες ανοσοθεραπείες έχουν τροποποιήσει την πορεία της νόσου σε ασθενείς με προχωρημένο, μεταστατικό και τριπλά αρνητικό καρκίνο του μαστού, υπάρχουν στοχεύουσες θεραπείες που αναστέλλουν γενετικές μεταλλάξεις και υπερέκφραση πρωτεϊνών που οδηγούν στον πολλαπλασιασμό των καρκινικών κυττάρων, ενώ τα ADCs, που είναι γνωστά και ως “έξυπνες βόμβες”, μπορούν και μεταφέρουν τη χημειοθεραπεία ακριβώς στα καρκινικά κύτταρα και μόνο σε αυτά.

Με τον τρόπο αυτό, τα νέα φάρμακα, όχι μόνο παρατείνουν την επιβίωση, αλλά και βελτιώνουν δραματικά τη ποιότητα ζωής των ασθενών: τόσο λόγω της ευκολίας χορήγησής τους, όσο και λόγω της εξάλειψης των παρενεργειών των παλαιότερων θεραπειών.

Το μέλλον στην αντιμετώπιση της νόσου προδιαγράφεται ακόμη πιο λαμπρό, καθώς  προηγμένα γενετικά τεστ ανάλυσης του όγκου κάθε γυναίκας, θα προσφέρουν ακόμη μεγαλύτερη εξατομίκευση, που αναμένεται να οδηγήσει σε πλήρη αποφυγή της χημειοθεραπείας με τη μορφή που τη γνωρίζουμε σήμερα.

Πρόληψη, η καλύτερη θεραπεία 

Σε κάθε περίπτωση, η καλύτερη θεραπεία του καρκίνου του μαστού είναι η πρόληψη και η έγκαιρη διάγνωση, η οποία σε συντριπτικό ποσοστό ισοδυναμεί με πλήρη ίαση της νόσου. Για αυτό, κάθε γυναίκα είναι σημαντικό να φροντίζει να διατηρεί ένα κανονικό σωματικό βάρος, με σωστή διατροφή και τακτική άσκηση και περιορισμένη κατανάλωση αλκοόλ, να επιδιώκει τον θηλασμό και να αποφεύγει τη μακροχρόνια λήψη θεραπείας ορμονικής υποκατάστασης για τη μείωση των συμπτωμάτων της εμμηνόπαυσης.

Το πιο σημαντικό από όλα όμως, είναι να μην παραλείπει τις μαστογραφίες της, σύμφωνα με τις οδηγίες του θεράποντος ιατρού και την αυτοψηλάφηση, να γνωρίζει το οικογενειακό της ιστορικό για τη συγκεκριμένη νόσο και να σπεύδει στον γιατρό της εάν ψηλαφήσει ή παρατηρήσει κάτι ασυνήθιστο στον μαστό της.