Χειρουργική όγκων υπόφυσης

Γράφει ο
Παναγιώτης Νομικός
Νευροχειρουργός
Διευθυντής Α’ Νευροχειρουργικής Κλινικής ΥΓΕΙΑ

Η υπόφυση είναι ένας μικρός αλλά απολύτως καθοριστικός αδένας στη βάση του εγκεφάλου, υπεύθυνος για τη ρύθμιση των περισσότερων ορμονικών λειτουργιών του οργανισμού. Οι όγκοι της – συνήθως καλοήθη αδενώματα – μπορεί να προκαλέσουν ορμονικές δια- ταραχές, ανεξήγητη κόπωση, μεταβολικές αλλαγές, διαταραχές όρασης ή και σοβαρή επιδείνωση της ποιότητας ζωής. Παρά τον καλοήθη χαρακτήρα τους, απαιτούν υψηλή εξειδίκευση, λόγω της ιδιαίτερα ευαίσθητης ανατομικής τους θέσης.

Ή ελάχιστα επεμβατική διασφηνοειδική τεχνική

Η μεγάλη πλειονότητα των επεμβάσεων πραγματοποιείται με διασφηνοειδική προσπέλαση, δηλαδή μέσω της ρινικής οδού, χωρίς εξωτερικές τομές και χωρίς κρανιοτομία. Η μέθοδος αυτή μειώνει τον χειρουργικό τραυματισμό και επιτρέπει ταχύτερη ανάρρωση.

Η επέμβαση υποστηρίζεται από σύγχρονο τεχνολογικό εξοπλισμό:

• Χειρουργικό μικροσκόπιο υψηλής ευκρίνειας για τρισδιάστατη απεικόνιση
• Ενδοσκόπιο που προσφέρει πανοραμική και γωνιακή θέα της περιοχής
• Σύστημα νευροπλοήγησης  που  λειτουργεί  ως

«GPS» του εγκεφάλου, επιπροβάλλοντας απεικονιστικά δεδομένα στο χειρουργικό πεδίο (τεχνολογία επαυξημένης πραγματικότητας)

Η τεχνική νευροπλοήγησης εφαρμόζεται στο κέντρο από το 2006, για πρώτη φορά στην Ελλάδα. Ο συνδυασμός αυτών των μέσων επιτρέπει αυξημένη ακρίβεια, καλύτερο έλεγχο της ανατομίας της βάσης του κρανίου και σημαντική μείωση των επιπλοκών.

Σύντομη επέμβαση – Ταχεία ανάρρωση
Σήμερα, η μέση διάρκεια μιας επέμβασης αφαίρεσης αδενώματος υπόφυσης σπάνια υπερβαίνει τη μία ώρα. Οι ασθενείς κινητοποιούνται λίγες ώρες μετά το χειρουργείο και εξέρχονται συνήθως τη δεύτερη μετεγχειρητική ημέρα.

Η ταχεία ανάρρωση δεν αποτελεί μόνο τεχνικό πλεονέκτημα, αλλά και ουσιαστικό όφελος για την ποιότητα ζωής. Η επιστροφή σε ελαφριά καθημερινή δραστηριότητα είναι άμεση, ενώ έντονη σωματική άσκηση επιτρέπεται συνήθως μετά από περίπου έναν μήνα.

Πότε ενδείκνυται η χειρουργική θεραπεία;

Η χειρουργική αντιμετώπιση προτείνεται όταν:

• Ο όγκος πιέζει το οπτικό χίασμα και προκαλεί διαταραχές οπτικού πεδίου
• Η φαρμακευτική αγωγή δεν είναι αποτελεσματική ή δεν είναι ανεκτή
• Υπάρχει υπερέκκριση ορμονών (π.χ. ακρομεγαλία, σύνδρομο Cushing ή επιλεγμένα προλακτινώματα)
• Παρατηρείται αύξηση του μεγέθους κατά την παρακολούθηση

Η απόφαση λαμβάνεται πάντοτε μετά από διεπιστημονική αξιολόγηση, με συμμετοχή νευροχειρουργών, ενδοκρινολόγων και ακτινολόγων.

Μακροχρόνια παρακολούθηση και συμπληρωματικές θεραπείες

Η μετεγχειρητική παρακολούθηση περιλαμβάνει ορμονικό έλεγχο και τακτική απεικονιστική αξιολόγηση, σύμφωνα με διεθνή πρωτόκολλα.

Σε περιπτώσεις υπολειμματικού όγκου ή υποτροπής, υπάρχει η δυνατότητα στερεοτακτικής ακτινοχειρουργικής με Gamma Knife, η οποία πραγματοποιείται στο ΥΓΕΙΑ. Η θεραπεία γίνεται σε μία μόνο συνεδρία, χωρίς τομή και χωρίς ανάγκη νοσηλείας.

Σταθερή ποιότητα, διεθνής προοπτική

Με 20 χρόνια συνεχούς δραστηριότητας, το Κέντρο Χειρουργικής Υπόφυσης αποτελεί σημείο αναφοράς για την Ελλάδα και το εξωτερικό. Η διαρκής εκπαίδευση, η τεχνολογική εξέλιξη και η οργανωμένη διεπιστημονική συνεργασία εξασφαλίζουν υψηλό επίπεδο ασφάλειας και αποτελεσματικότητας, με βασικό άξονα τον σεβασμό και την εξατομικευμένη φροντίδα κάθε ασθενούς.